ĐỪNG XÉT ĐOÁN – HÃY NHÌN LẠI CHÍNH MÌNH
(Thứ Hai tuần 12 Thường niên năm II – Mt 7,1-5)
“Anh em đừng xét đoán, để khỏi bị Thiên Chúa xét đoán.”
Con người thường có một khuynh hướng rất lạ: dễ nhìn thấy lỗi của người khác nhưng lại khó nhận ra những thiếu sót của chính mình. Nhà hiền triết Hy Lạp Xénophon đã diễn tả điều đó qua hình ảnh hai cái bị trên vai con người: cái bị phía trước chứa đầy lỗi lầm của người khác nên ai cũng dễ thấy; còn cái bị phía sau chứa lỗi lầm của chính mình nên rất khó nhận ra.
Tin Mừng hôm nay cho thấy Chúa Giêsu muốn chữa lành khuynh hướng lệch lạc ấy. Ngài không cho phép chúng ta tự đặt mình vào vị trí của Thiên Chúa để kết án người khác. Xét đoán là công việc của Thiên Chúa, Đấng duy nhất thấu suốt lòng người. Còn chúng ta, ai cũng mang trong mình những yếu đuối và bất toàn nên cần khiêm tốn nhìn lại bản thân trước khi nhìn vào lỗi của tha nhân.
Hình ảnh “cái rác” và “cái xà” trong mắt thật sâu sắc. Chúng ta thường chăm chú vào những lỗi nhỏ nơi người khác, trong khi những thiếu sót lớn của bản thân lại tìm cách che giấu hoặc biện minh. Chúa mời gọi: “Hãy lấy cái xà ra khỏi mắt mình trước đã.” Khi biết thành thật sửa đổi chính mình, ta sẽ có một cái nhìn trong sáng hơn, cảm thông hơn và đầy lòng thương xót hơn.
Không xét đoán không có nghĩa là làm ngơ trước điều sai trái hay bao che cho lỗi lầm. Đôi khi chúng ta vẫn phải góp ý hoặc phê bình để giúp nhau sống tốt hơn. Nhưng sự góp ý ấy phải được thực hiện trong sự tôn trọng, yêu thương và khiêm tốn, chứ không phải với thái độ kết án hay hạ bệ người khác.
Lời Chúa hôm nay càng trở nên cấp thiết trong thời đại mạng xã hội. Chỉ từ vài dòng trạng thái, một đoạn video cắt ghép hay một thông tin chưa được kiểm chứng, nhiều người đã vội vàng bình luận, phán xét và lên án. Hiệu ứng đám đông, sự ẩn danh và thói quen đọc lướt khiến không gian mạng dễ trở thành nơi của những lời cay nghiệt. Những phán xét vô trách nhiệm ấy có thể gây tổn thương nặng nề cho người khác, làm sai lệch sự thật và gieo rắc chia rẽ trong cộng đồng.
Người môn đệ Chúa Kitô được mời gọi sống khác. Trước khi bình luận, chia sẻ hay kết án ai trên mạng cũng như ngoài đời, hãy dừng lại để kiểm chứng sự thật, đặt mình vào hoàn cảnh của người khác và tự hỏi: “Nếu là tôi, tôi có muốn bị đối xử như thế không?” Khi gặp điều tiêu cực, thay vì hùa theo đám đông, hãy chọn sự thận trọng, lòng nhân ái và sự thật.
Xin Chúa giúp chúng ta biết lấy cái xà khỏi mắt mình mỗi ngày bằng việc xét mình, hoán cải và sửa đổi bản thân. Khi ý thức mình cũng là người yếu đuối cần được tha thứ, chúng ta sẽ dễ dàng bao dung với anh chị em hơn. Chỉ khi ấy, ánh mắt của chúng ta mới trở thành ánh mắt của Chúa Giêsu: ánh mắt yêu thương, cảm thông và đem lại hy vọng cho mọi người.
Hồng Bính
