Ngày 31 tháng 12: Ngày thứ 7 trong tuần Bát nhật Giáng sinh -
Ánh sáng chiếu soi giữa bóng tối (Ga 1,1-18)

“Đây là Đấng mà tôi đã nói:
Người đến sau tôi,
nhưng trổi hơn tôi,
vì có trước tôi”.
(Ga 1,15)

 

BÀI ĐỌC I: 1 Ga 2, 18-21

“Các con được Đấng Thánh xức dầu, và các con biết mọi sự”.

Trích thư thứ nhất của Thánh Gioan Tông đồ.

Hỡi các con, đây là giờ sau hết. Các con đã nghe biết là sẽ có Phản-Kitô đến, thì nay đã có nhiều Phản-Kitô xuất hiện, do đó chúng ta biết rằng đây là giờ sau hết. Họ ở giữa chúng ta mà ra, nhưng không thuộc về chúng ta, vì nếu họ thuộc về chúng ta, thì họ vẫn còn ở với chúng ta. Như vậy để chứng tỏ rằng không phải tất cả mọi người đều thuộc về chúng ta.

Còn các con, các con được Đấng Thánh xức dầu, và các con biết mọi sự. Ta viết cho các con, không phải vì các con không biết sự thật, nhưng vì các con biết sự thật, và phàm là dối trá thì không (thể) do sự thật mà có.

Đó là lời Chúa.

 

ĐÁP CA: Tv 95, 1-2. 11-12. 13

Đáp: Trời xanh hãy vui mừng và địa cầu hãy hân hoan (c. 11a).

Xướng: 1) Hãy ca mừng Thiên Chúa bài ca mới. Hãy ca mừng Thiên Chúa, hỡi toàn thể địa cầu. Hãy ca mừng Thiên Chúa, hãy chúc tụng danh Người, ngày ngày hãy loan truyền ơn Người cứu độ. - Đáp.

2) Trời xanh hãy vui mừng và địa cầu hãy hân hoan. Biển khơi và muôn vật trong đó hãy reo lên. Đồng nội và muôn loài trong đó hãy mừng vui, các rừng cây hãy vui tươi hớn hở. - Đáp.

3) Trước nhan Thiên Chúa, vì Người ngự tới, vì Người ngự tới cai quản địa cầu. Người sẽ cai quản địa cầu cách công minh, và chư dân cách chân thành. - Đáp.

 

Tin mừng: Ga 1,1-18

¹ Lúc khởi đầu đã có Ngôi Lời. Ngôi Lời vẫn hướng về Thiên Chúa, và Ngôi Lời là Thiên Chúa.

² Lúc khởi đầu, Người vẫn hướng về Thiên Chúa.

³ Nhờ Ngôi Lời, vạn vật được tạo thành, và không có Người, thì chẳng có gì được tạo thành. Điều đã được tạo thành ⁴ ở nơi Người là sự sống, và sự sống là ánh sáng cho nhân loại.

⁵ Ánh sáng chiếu soi trong bóng tối, và bóng tối đã không diệt được ánh sáng.

⁶ Có một người được Thiên Chúa sai đến, tên là Gioan.

⁷ Ông đến để làm chứng, và làm chứng về ánh sáng, để mọi người nhờ ông mà tin.

⁸ Ông không phải là ánh sáng, nhưng ông đến để làm chứng về ánh sáng.

⁹ Ngôi Lời là ánh sáng thật, ánh sáng đến thế gian và chiếu soi mọi người.

¹⁰ Người ở giữa thế gian, và thế gian đã nhờ Người mà có, nhưng lại không nhận biết Người.

¹¹ Người đã đến nhà mình, nhưng người nhà chẳng chịu đón nhận.

¹² Còn những ai đón nhận, tức là những ai tin vào danh Người, thì Người cho họ quyền trở nên con Thiên Chúa.

¹³ Họ được sinh ra, không phải do khí huyết, cũng chẳng do ước muốn của nhục thể, hoặc do ước muốn của người đàn ông, nhưng do bởi Thiên Chúa.

¹⁴ Ngôi Lời đã trở nên người phàm và cư ngụ giữa chúng ta. Chúng tôi đã được nhìn thấy vinh quang của Người, vinh quang mà Chúa Cha ban cho Người, là Con Một đầy tràn ân sủng và sự thật.

¹⁵ Ông Gioan làm chứng về Người, ông tuyên bố: “Đây là Đấng mà tôi đã nói:

Người đến sau tôi, nhưng trổi hơn tôi, vì có trước tôi.”

¹⁶ Từ nguồn sung mãn của Người, tất cả chúng ta đã lãnh nhận hết ơn này đến ơn khác.

¹⁷ Quả thế, Lề Luật đã được Thiên Chúa ban qua ông Môsê, còn ân sủng và sự thật, thì nhờ Đức Giêsu Kitô mà có.

¹⁸ Thiên Chúa, chưa bao giờ có ai thấy cả; nhưng Con Một vốn là Thiên Chúa

và là Đấng hằng ở nơi cung lòng Chúa Cha, chính Người đã tỏ cho chúng ta biết.

 

1. Suy niệm (TGM Giuse Nguyễn Năng)

Sứ điệp: Ngôi Lời đến làm người ở giữa nhân loại. Người đem cho ta sự sống, ánh sáng, ân sủng và sự thật. Ai đón nhận Người thì được làm con Thiên Chúa.

Cầu nguyện: Lạy Chúa Giêsu, con thờ lạy Chúa là Thiên Chúa của con. Chúa nằm trong máng cỏ nhỏ bé lặng lẽ, nhưng Chúa là Thiên Chúa đã tạo dựng và ban sự sống cho muôn loài. Chính Chúa đã cho con sinh ra làm người và còn ban sự sống thần linh cho con. Dù nhân loại tội lỗi, Chúa vẫn không bỏ rơi chúng con. Chúa đã đoái thương đến sống giữa chúng con, đồng hành với chúng con trên mọi nẻo đường của cuộc sống hằng ngày, để dìu dắt chúng con về với Chúa Cha. Chúa thương chúng con lầm lạc, nên Chúa đem đến cho chúng con ánh sáng và sự thật. Chúa thương chúng con yếu đuối trong phận tội lỗi chết chóc nên Chúa đem đến cho chúng con ân sủng và sự sống. Chúa ban ơn cứu độ để chúng con được làm con cái Chúa Cha.

Lạy Chúa, con cảm tạ Chúa. Xin Chúa giúp con biết đón nhận Chúa vào cuộc đời mình. Chúa đến với con, coi con là người nhà của Chúa, nhưng con đã không biết đón nhận Chúa. Có nhiều lúc con mải mê với cuộc sống trần gian và cậy dựa vào sức mình. Con không nhận ra rằng đời con cần có Chúa, nhưng Chúa vẫn biết con cần Chúa. Tình thương và ân sủng Chúa bao trùm những năm tháng đời con. Xin Chúa nói to vào tai con để con nghe ra rằng con không thể sống nếu con xa rời tình thương cứu độ của Chúa.

Con cầu nguyện cho thế giới hôm nay biết nhận ra mình cần đến Chúa. Trần gian muốn gạt bỏ Chúa ra ngoài, nhưng bóng tối không thể diệt được ánh sáng. Xin Chúa cho mọi người biết đón nhận Chúa để được sống trong ơn cứu độ. Amen.

Ghi nhớ: “Ngôi Lời đã làm người”.

 

2. Suy niệm (Lm. Carôlô Hồ Bạc Xái)

Phân tích

Các chuyên viên Thánh Kinh đã gọi đoạn này là quyển Tin mừng Thứ Tư tóm lược vì chứa đựng dưới dạng súc tích tất cả những chủ đề chính của tác phẩm như: Chúa Giêsu là Lời, Sự Sống, Sự Sáng, Làm chứng, Sự thật...

1. Đức Giêsu là “Lời” của Thiên Chúa, tiền hữu và hằng hữu (c 1-2)

2. Ngài là Đấng Tạo hóa (c 3a)

3. Ngài là sự sống và sự sáng (cc 3b-5)

4. Gioan Tiền hô là người làm chứng cho Chúa Giêsu (c 6-8)

5. Chúa Giêsu là sự thật (c 9)

6. Ngài đến ở giữa thế gian và thế gian đã nhờ Ngài mà có. Nhưng thế gian đã không nhận Ngài (c 10-18)

Suy gẫm

1. “Lời đã trở thành nhục thể.” Trong những thế kỷ đầu, có những lạc thuyết không chấp nhận việc Thiên Chúa Nhập Thể vì cho rằng thể xác là xấu xa không đáng cho Thiên Chúa nhập vào. Nhưng Con Thiên Chúa đã thực sự Nhập Thể, chứng tỏ thân xác chúng ta không xấu xa, chứng tỏ lòng Ngài quá thương chúng ta, và còn cho biết từ nay Thiên Chúa muốn gặp gỡ chúng ta qua thực tại nhân tính với tất cả những yếu đuối hèn hạ của nó. Hệ luận của Mầu Nhiệm Nhập Thể này là từ nay ta có thể gặp gỡ Thiên Chúa khi gặp gỡ con người, ta có thể yêu mến Thiên Chúa khi yêu mến con người...

2. “Ánh sáng chiếu trong bóng tối và bóng tối đã không tiêu diệt được ánh sáng”: Nói một cách triết lý, Tối chỉ là thiếu Sáng, cho nên khi nào Sáng đến thì Tối phải tan. Chỉ một ngọn nến nhỏ được đưa vào một gian phòng mênh mông cũng đủ đuổi bóng tối ra khỏi gian phòng. Suy rộng ra, Ác chỉ là thiếu Thiện, cho nên Ác không thể nào thắng Thiện, ngược lại Thiện thắng Ác là điều tất yếu. Ngôi Hai đã nhập thế và nhập thể, ai đón nhận Ngài vào lòng mình thì chắc chắn sẽ đẩy lùi bóng tối và sự ác khỏi lòng mình. Bởi thế, trong quyển sách “Bước qua ngưỡng cửa hy vọng,” Đức Gioan Phaolô II luôn lặp đi lặp lại lời kêu gọi đầy lạc quan: “Đừng sợ. Hãy mở rộng cửa cho Chúa Kitô.”

3. Một đêm kia, trên một đường phố vắng vẻ, Bóng Tối ngồi co ro, buồn bã. Từ một xó nọ loé lên một Tia Sáng, rất nhỏ và rất yếu, nhưng là một tia sáng, phát ra từ một cây nến nhỏ mà ai đó đã cắm ở đấy. Một người khách đi qua nhìn thấy cây nến nhỏ và nói:

- Sao mi lại chiếu sáng trong cái xó kẹt này ? Thiếu gì chỗ khác, mi đến đó mà chiếu sáng thì sẽ hữu ích hơn nhiều.

- Tại sao hả, cây nến trả lời. Tôi chiếu sáng bởi vì tôi là cây nến. Tôi có chiếu sáng thì tôi mới là cây nến. Vả lại tôi chiếu sáng đâu phải chỉ để cho người ta thấy mà còn để cho tôi vui, vui vì được làm Tia sáng, vui vì được chiếu sáng.

Bóng Tối nghe thế rất bực bội. Nó nhào tới phủ lên Tia sáng mong làm cho Tia sáng bị tắt. Nhưng chẳng những Tia sáng không tắt, trái lại Bóng Tối còn bị rách nát ra.

 

3. Suy niệm (Lm. Giuse Đinh Lập Liễm)

Ngôi Lời nhập thể (Ga 1,1-18)

1. Theo bài tự ngôn của thánh Gioan, Chúa Giêsu là Ngôi Lời, là tiếng nói của Chúa Cha. Ngay từ đầu, Người vẫn ở với Chúa Cha. Người là sự sáng soi thế gian. Chính thánh Gioan đã làm chứng cho Người. Người đã đến trong thế gian, nhưng thế gian không tiếp nhận Người. Ai tiếp nhận Người thì Người cho được làm con Thiên Chúa.

Hài nhi mới sinh nằm trong máng cỏ nghèo hèn là Thiên Chúa, là tiếng nói tình thương Chúa Cha gửi đến cho loài người, để cứu rỗi mọi người. Chúng ta chỉ hiểu được mầu nhiệm nhập thể, khi chúng ta biết Thiên Chúa là tình yêu... Nhờ Ngôi Lời nhập thể, chúng ta mới được sống và sống nên con cái sự sáng, vì Chúa Cứu Thế là sự sống và là sự sáng thế gian.

2. Thánh Gioan làm chứng: “Ngôi Lời đã trở nên người phàm”. Đây là một mầu nhiệm vĩ đại vì Ngài đã trở nên xác thịt và cũng mang nhịp đập của trái tim nhân loại như thánh Phanxicô Salê nói: “Ngài là vị Thiên Chúa có trái tim nhân loại”. Nơi Ngài, sự sống mới xuất hiện cho sự tác thành nhân loại mới: “Điều được tạo thành ở nơi Người là sự sống và sự sống là ánh sáng cho nhân loại”. Đấng Cứu Thế đang được sinh ra, “Ngài ở giữa chúng ta”, và như Gioan đã nói: “Những ai đón nhận, tức là những ai tin vào danh Người thì Người cho họ quyền trở nên con Thiên Chúa” (Ga 1,12).
3. Một lần nữa, thánh Gioan chiêm ngắm mầu nhiệm nhập thể đã diễn tả bằng câu rất ngắn: “Và Ngôi Lời đã thành xác phạm”, nghĩa là đã trở thành một người như mọi người. Người đã sống giữa chúng ta, đã nói thứ ngôn ngữ của xứ sở và thời đại của Người.

Nhờ đó, Người muốn nói với con người rằng: sự sống của con người là một giá trị thánh thiêng bất khả di nhượng, bất khả xâm phạm; mỗi người sinh ra trên thế gian này dù có xấu xa thấp hèn đến đâu cũng đều được đóng ấn tình yêu Thiên Chúa, cũng đều là hình ảnh của Thiên Chúa, cũng đều là con cái Thiên Chúa. Bởi ai tin vào Người thì Ngài cho họ quyền làm con Thiên Chúa. Như vậy, mỗi người chỉ có thể hiện hữu khi tháp nhập với Ngôi Lời là sự sống, chỉ nên tốt lành khi bước đi trong ánh sáng của Ngôi Lời là Ánh sáng thật, và chỉ trở thành con Thiên Chúa khi tin và tiếp nhận Ngôi Lời vào trong tâm hồn và đời sống mỗi người (Mỗi ngày một tin vui).

4. Mầu nhiệm Nhập thể không chỉ là Thiên Chúa làm người. Nhưng còn là chính con người được ơn trở về trong cung lòng Thiên Chúa, vốn đã bị xa lìa bởi tội nguyên tổ. Với sự kiện Ngôi Lời nhập thể, chúng ta trở về với tình thương bao la của Thiên Chúa như thánh Phaolô đã chia sẻ: “Ân sủng của Thiên Chúa, Đấng Cứu độ chúng ta, đã xuất hiện cho mọi người” (Tt 2,11). Vì thế văn sĩ Origène đã nói đến sự nên thánh của con người qua Ngôi Lời nhập thể: “Khi đi vào trong nhân loại, Người đã xây dựng sự hiệp thông với tất cả thụ tạo. Người mang sự thánh đến cho tất cả”. Thiên Chúa làm người chia sẻ cuộc sống với cuộc sống con người và truyền thông cho con người có được khả năng tham dự và chia sẻ cuộc sống Ngôi Lời trong Ba Ngôi, như chính đời sống Thiên Chúa (R.Veritas).
5. Thánh Gioan làm chứng rằng: Ngôi Lời Thiên Chúa mặc xác thịt người phàm và đã ở giữa chúng tôi, và chúng tôi đã nhìn thấy vinh quang của Người, vinh quang của Con Một Thiên Chúa Cha, đầy ân sủng và chân lý: làm chứng về Đức Giêsu là Đấng Cứu Thế ra đời làm người để cứu chuộc nhân loại.

Sứ mạng của gia đình Kitô hữu là làm chứng cho Chúa Giêsu luôn hiện diện. Bằng cách nào ? Theo gương Gioan làm chứng về Người khi tuyên xưng rằng: Đây là Đấng tôi loan báo. Người đến sau tôi, nhưng đã có trước tôi, vì Người trổi vượt hơn tôi, bằng lời nói và hành động. Gia đình Kitô hữu sẽ là chứng nhân của sự sáng, nếu biết nói cho nhau về Lời Chúa, giới thiệu Chúa Giêsu cho người khác và sống theo Lời Chúa.

6. Truyện: Thiên Chúa nhập cuộc

Khi Thiên Chúa làm người thì sống như mọi người chúng ta, chỉ trừ tội lỗi thôi. Chúng ta sống thế nào thì Người sống như vậy, hết sức hoà đồng. Câu truyện sau đây nói lên khía cạnh đó:

Một vị quan lớn mở tiệc mời nhiều người đến dự. Tất cả các người được mời đều ăn mặc sang trọng và dùng xe đi đến. Trong số ấy có một người khách già. Rủi thay vì già yếu nên ông cụ này khi xuống xe đã trượt chân té vào vũng nước bùn. Những khách khác thấy vậy cười nhạo ông. Xấu hổ và cảm thấy mình không xứng đáng, ông quyết định quay về. Gia nhân nài nỉ cách mấy ông cũng không chịu ở lại dự tiệc.

Khi đó vị quan chủ tiệc bước ra sân, đi tới chỗ vũng nước đó, rồi cũng cố tình té ngã vào vũng nước. Thế là quần áo của ông quan cũng dơ dáy y như cụ già kia. Mọi người chung quanh chẳng ai dám cười nhạo nữa. Sau đó vị quan lớn cầm tay ông cụ đưa vào phòng tiệc. Ông cụ chẳng còn lý do nào để chối từ nữa (Góp nhặt).

Suy niệm:

Ông Soren Kierkegaard, một triết gia người Đan Mạch, kể chuyện sau.

Một vị vua bỗng dưng đem lòng thương cô thôn nữ nghèo.

Ông tin rằng mình có thể dùng quyền vua để cưới cô ấy làm vợ.

Nhưng ông lại sợ cô lấy ông chỉ vì nể phục chứ không yêu.

Như thế tương quan giữa hai người không được trọn vẹn.

Sau khi suy nghĩ, ông thấy chỉ có cách là thực sự từ bỏ ngai vàng,

trở thành một anh nông dân nghèo, và bày tỏ tình yêu mình cho cô.

Vị vua biết làm thế là liều lĩnh, vì ông có thể mất cả cô lẫn ngôi báu.

Cô có thể chê chàng nông dân, hay chê quyết định dại dột của vị vua.

Nhưng nhà vua vẫn dám liều, vì ông quá yêu cô thôn nữ,

và ông muốn đây là một mối tình thực sự.

 

Câu chuyện cảm động trên đây đưa ta vào chuyện tình

đã xảy ra giữa Ngôi Lời Thiên Chúa và nhân loại.

Ngôi Lời còn cao trọng hơn vị vua kia bội phần.

Ngài là Thiên Chúa Con Một, dựng nên vạn vật (cc. 3. 18).

Ngài là Đấng duy nhất thấy Thiên Chúa và ở trong lòng Thiên Chúa,

nên chỉ Ngài mới có thể bày tỏ Thiên Chúa cho nhân loại (c.18).

Ngài tràn đầy ân sủng và sự thật, sự sống và ánh sáng (cc. 3. 14).

Tất cả những điều ấy là quà tặng của Ngôi Lời cho con người.

 

Nhưng quà tặng lớn lao và bất ngờ nhất làm ta ngỡ ngàng, reo vui,

đó là biến cố Ngôi Lời trở nên người phàm và ở giữa chúng ta (c. 14).

Con Thiên Chúa trở nên con của loài người và mang tên Giêsu (c. 17).

Ngài mang khuôn mặt của ta, đứng chung một dòng tiến hóa với ta.

Ngài dựng lều trên trái đất, một hành tinh bé xíu nhưng tuyệt vời,

vì đã được ghi dấu chân Con Thiên Chúa.

Ông Luther viết: “Ngài đã ăn, uống, ngủ, thức;

Ngài đã cảm thấy chán nản, biết buồn, biết vui.

Ngài khóc, cười, đói, khát; Ngài đổ mồ hôi; Ngài vất vả, cầu nguyện,

đến nỗi giữa Ngài với ta không có dị biệt nào, tuyệt nhiên không,

ngoại trừ Ngài là Thiên Chúa và Ngài vô tội.”

 

Khác với vị vua không muốn làm vua nữa để thành nông dân,

Ngôi Lời khi thành người vẫn là Con Thiên Chúa dưới dạng tự hủy.

Đức Giêsu Kitô là Thiên Chúa thật và là người thật.

Nếu Ngài chỉ là một con người hay một bậc vĩ nhân,

thì Ngài chỉ đáng ta kính trọng chứ không phụng thờ.

Nếu Ngài chỉ là một Thiên Chúa đội lốt người, chứ không là người thật,

thì Ngài không thể cứu độ và thần hóa con người.

Lễ Giáng sinh là lễ hội của mọi người trên mặt đất

vì Con Thiên Chúa đã muốn chia sẻ phận người của chúng ta.

Ngài đã đến với thế giới này như nhà của Ngài (cc. 9. 11).

Chỉ cần nhận biết, tin vào Ngài, đưa Ngài vào nhà (cc. 10-12)

là chúng ta được trở nên con cái Thiên Chúa.

Hơn hai ngàn năm đã trôi qua, Đức Giêsu vẫn đứng ngoài để chờ.

Có ai mở cửa cho Ngài không? (Kh 3, 20).

 

Cầu nguyện:

 

Lạy Chúa Giêsu là Con Thiên Chúa,

Chúa đã muốn trở nên con của loài người,

con của trái đất, con của một dân tộc.

Chúa vẫn yêu mến dân tộc của Chúa

dù họ từ khước Tin Mừng

và đóng đinh Chúa vào thập giá.

 

Xin cho chúng con biết yêu mến quê hương,

một quê hương còn nghèo nàn lạc hậu

sau những năm dài chiến tranh,

một quê hương đang mở ra trước thế giới

nhưng lại muốn giữ gìn bản sắc dân tộc

và bảo vệ nền đạo lý của cha ông.

 

Xin cho chúng con đừng nhắm mắt ngủ yên

trong sự an toàn và tiện nghi vật chất,

nhưng biết trăn trở trước nỗi khổ đau,

và làm một điều gì đó thật cụ thể

cho những đồng bào quanh chúng con.

 

Ước gì chúng con biết phục vụ đất nước

bằng khối óc, quả tim và đôi tay.

Và ước gì chúng con biết khiêm tốn

cộng tác với muôn người thiện chí. Amen.