29 Tháng Bảy Các thánh Mácta-Maria và Ladarô

29 Tháng Bảy
Thánh Mácta

Đức Giêsu yêu quý Mácta, Maria và Lagiarô." Câu nói độc đáo này trong Phúc Âm của Thánh Gioan cho chúng ta biết về sự tương giao đặc biệt giữa Ðức Giêsu và Mácta, người em Maria, và người anh Lagiarô của thánh nữ.

Hiển nhiên, Ðức Giêsu là người khách thường xuyên đến nhà Mácta ở Bêtania, một ngôi làng nhỏ bé cách Giêrusalem chừng hai dặm. Chúng ta thấy ba lần đến thăm của Ðức Giêsu được nhắc đến trong Phúc Âm Luca 10:38-42, Gioan 11:1-53, và Gioan 12:1-9.

Nhiều người dễ nhận ra Mácta qua câu chuyện của Thánh Luca. Khi ấy, Mácta chào đón Ðức Giêsu và các môn đệ vào nhà của mình, và ngay sau đó Mácta chuẩn bị cơm nước. Sự hiếu khách là điều rất quan trọng trong vùng Trung Ðông và Mácta là điển hình. Thử tưởng tượng xem ngài bực mình biết chừng nào khi cô em Maria không chịu lo giúp chị tiếp khách mà cứ ngồi nghe Ðức Giêsu. Thay vì nói với cô em, Mácta xin Ðức Giêsu can thiệp. Câu trả lời ôn tồn của Ðức Giêsu giúp chúng ta biết Người rất quý mến Mácta. Ðức Giêsu thấy Mácta lo lắng nhiều quá khiến cô không còn thực sự biết đến Người. Ðức Giêsu nhắc cho Mácta biết, chỉ có một điều thực sự quan trọng là lắng nghe Người. Và đó là điều Maria đã làm. Nơi Mácta, chúng ta nhận ra chính chúng ta -- thường lo lắng và bị sao nhãng bởi những gì của thế gian và quên dành thời giờ cho Ðức Giêsu. Tuy nhiên, thật an ủi khi thấy rằng Ðức Giêsu cũng yêu quý Mácta như Maria.

Lần thăm viếng thứ hai cho thấy Mácta đã thấm nhuần bài học trước. Khi ngài đang than khóc về cái chết của anh mình và nhà đang đầy khách đến chia buồn thì ngài nghe biết Ðức Giêsu đang có mặt ở trong vùng. Ngay lập tức, ngài bỏ những người khách ấy cũng như gạt đi mọi thương tiếc để chạy đến với Ðức Giêsu.

Cuộc đối thoại của ngài với Ðức Giêsu chứng tỏ đức tin và sự can đảm của ngài. Trong cuộc đối thoại, Mácta khẳng định rõ ràng là ngài tin vào quyền năng của Ðức Giêsu, tin vào sự phục sinh, và nhất là tin Ðức Giêsu là Con Thiên Chúa. Và sau đó Ðức Giêsu đã cho Lagiarô sống lại từ cõi chết.

Hình ảnh sau cùng của Mácta trong Phúc Âm đã nói lên toàn thể con người của ngài. Lúc ấy, Ðức Giêsu trở lại Bêtania để ăn uống với các bạn thân của Người. Trong căn nhà ấy có ba người đặc biệt. Lagiarô là người mà ai cũng biết khi được sống lại. Còn Maria là người gây nên cuộc tranh luận trong bữa tiệc khi cô dùng dầu thơm đắt tiền mà xức lên chân Ðức Giêsu. Về phần Mácta, chúng ta chỉ được nghe một câu rất đơn giản: "Mácta lo hầu hạ." Ngài không nổi bật, ngài không thi hành những việc có tính cách phô trương, ngài không được hưởng phép lạ kỳ diệu. Ngài chỉ hầu hạ Ðức Giêsu.

Thánh Mácta được đặt làm quan thầy của các người hầu hạ và đầu bếp.

Lời Bàn

Các nhà chú giải Kinh Thánh nói rằng trong đoạn văn diễn tả việc Lagiarô sống lại, Thánh Gioan có ý nhắn nhủ chúng ta phải coi lời của Mácta nói với Maria (trước khi Lagiarô sống lại) như tóm lược những gì một Kitô Hữu phải vâng theo. "Thầy có mặt ở đây và đang hỏi đến em." Chúa Giêsu kêu gọi mọi người chúng ta đến sự phục sinh -- mà sự phục sinh ấy hiện có trong đức tin khi rửa tội, được chia sẻ vĩnh viễn sự chiến thắng của Người đối với sự chết. Và tất cả chúng ta, cũng như ba người bạn của Chúa Giêsu, được mời gọi kết tình bằng hữu với Chúa trong một phương cách độc đáo.

NGÀY 29 THÁNG 7: THÁNH MARTA, MARIA VÀ LAZARÔ

Chuyển ngữ: Maria Hải Châu, SSS

WHĐ (29/7/2026) - Ba chị em Thánh Marta, Maria và Lazarô là những người bạn thân thiết của Chúa Giêsu tại Bêtania. Qua đời sống, lời tuyên xưng đức tin và sự gắn bó với Đức Kitô, các ngài để lại mẫu gương sống động cho các Kitô hữu hôm nay.

Ngày 29 tháng 7

THÁNH MARTA, MARIA VÀ LAZARÔ

Các sách Tin mừng cho chúng ta biết về Thánh nữ Marta thành Bêtania, một làng nhỏ không xa Giêrusalem. Marta là chị của Lazarô và Maria, thánh nữ được mô tả là một người phụ nữ tháo vát, chu đáo, và hẳn là một trong những người đầu tiên tin vào Chúa Giêsu. Trong nhà mình, thánh nữ đã nhiều lần đón tiếp Chúa Giêsu mỗi khi Người đi ngang qua trên đường rao giảng ở miền Giuđê.

Thánh sử Luca là người phác họa rõ nét nhất chân dung Marta trong đời sống thường ngày. Khi kể lại một lần Chúa Giêsu dùng bữa cùng các bạn hữu ở Bêtania, thánh sử viết: “Cô có người em gái tên là Maria, cô này cứ ngồi bên chân Chúa mà nghe lời Người dạy. Còn cô Marta thì tất bật lo việc phục vụ. Cô tiến lại thưa với Đức Giêsu: 'Thưa Thầy, em con để một mình con phục vụ, mà Thầy không để ý tới sao? Xin Thầy bảo em con giúp con một tay. Chúa đáp: 'Marta! Marta ơi! Chị băn khoăn lo lắng nhiều chuyện quá! Chỉ có một chuyện cần thiết mà thôi. Maria đã chọn phần tốt nhất và sẽ không bị lấy đi.” (Lc 10,38-42).

Qua lời nhắc nhở này, Chúa Giêsu giúp Marta hiểu rằng, dù việc phục vụ rất đáng quý, nhưng cũng có thể khiến cô sao lãng đời sống nội tâm. Đây là một lời nhắc nhở giúp chúng ta suy nghĩ về điều thật sự quan trọng: biết lắng nghe Lời Chúa, vì chính Lời Chúa đem lại ý nghĩa cho mọi việc làm trong cuộc sống hằng ngày. Dù sao, với lòng tận tụy và sự ân cần dành cho Chúa Giêsu khi đón tiếp Người tại nhà mình, Thánh Marta được Giáo hội nhìn nhận như mẫu gương của đời sống hoạt động. Vì thế, Marta và Maria được xem như hình ảnh tiêu biểu của hoạt động và chiêm niệm, của đời sống phục vụ và đời sống cầu nguyện. Hai chiều kích này không thể thiếu trong đời sống Kitô hữu, chúng không đối lập nhưng bổ túc cho nhau.

Lời tuyên xưng đức tin của Thánh Marta

Thánh Marta cũng để lại một chứng tá đức tin mạnh mẽ. Khi Chúa Giêsu đến Bêtania bốn ngày sau khi Lazarô qua đời, những lời Marta thưa với Chúa là một lời tuyên xưng niềm tin trọn vẹn, không chút do dự, không một mảy may nghi ngờ. Marta đặt trọn niềm tin tưởng vào Thiên Chúa, ngay cả khi đứng trước điều mà theo cái nhìn của con người dường như là chuyện không thể.

“Vừa được tin Đức Giêsu đến, cô Marta liền ra đón Người. Còn cô Maria thì ngồi ở nhà. Cô Marta thưa với Đức Giêsu: 'Thưa Thầy, nếu có Thầy ở đây, em con đã không chết. Nhưng bây giờ con biết: bất cứ điều gì Thầy xin cùng Thiên Chúa, Người cũng sẽ ban cho Thầy.” (Ga 11,20-22) Đó đã là một lời tuyên xưng đức tin phi thường, nhưng cuộc đối thoại giữa Marta và Đức Giêsu chưa dừng lại ở đó. Chính từ người phụ nữ bình dị ở Bêtania này mà chúng ta học được thế nào là tin vào Đức Giêsu Kitô. "Đức Giêsu nói: 'Em chị sẽ sống lại!' Cô Marta thưa: 'Con biết em con sẽ sống lại, khi kẻ chết sống lại trong ngày sau hết.' Đức Giêsu liền phán: 'Chính Thầy là sự sống lại và là sự sống. Ai tin vào Thầy, thì dù đã chết, cũng sẽ được sống. Ai sống và tin vào Thầy, sẽ không bao giờ phải chết. Chị có tin thế không?' Cô Marta đáp: 'Thưa Thầy, có. Con vẫn tin Thầy là Đức Kitô, Con Thiên Chúa, Đấng phải đến thế gian.” (Ga 11,23-27).

Đây là điều cốt yếu của đức tin Kitô giáo, nơi câu trả lời cô đọng ấy, Thánh Marta đã diễn tả trọn vẹn niềm tin của mình, và niềm tin đó về sau trở thành niềm tin của mọi tín hữu, một câu trả lời ngắn gọn mà mỗi Kitô hữu đều tìm thấy nơi đó định hướng cho cả cuộc đời mình.

Nguồn gốc việc kính nhớ trong phụng vụ

Truyền thống kể lại rằng, sau những cuộc bách hại đầu tiên nhắm vào các Kitô hữu, Thánh Marta, Maria và Lazarô, cùng với các môn đệ khác và những người phụ nữ từng theo Chúa Giêsu, đã rời quê hương và đến Saintes-Maries-de-la-Mer, miền Provence, nơi họ được cho là đã mang đến đức tin Kitô giáo. Năm 1262, các tu sĩ Dòng Phanxicô là những người đầu tiên cử hành lễ kính Thánh Marta vào ngày 29 tháng 7, tám ngày sau lễ Thánh Maria Mađalêna. Tại Bêtania, ngày nay gọi là El-Azariyeh ("nơi của Lazarô"), hiện vẫn còn ngôi mộ của Thánh Lazarô cùng một đền thánh được xây trên nền phế tích thời Byzantine và thời Thập tự chinh, bên dưới đó còn lưu giữ dấu tích của những công trình cổ xưa hơn. Rất có thể chính nơi đây từng là nhà của Thánh Marta, Maria và Lazarô. Ngôi thánh đường mang hình thánh giá Hy Lạp của đền thánh này được trang trí bằng nhiều bức khảm tái hiện các trình thuật Tin mừng, trong đó có hình ảnh ba chị em Marta, Maria và Lazarô.

Ngày 02/02/2021, Đức Thánh cha Phanxicô đã thêm lễ nhớ các Thánh Marta, Maria và Lazarô - ba chị em ở làng Betania, vào lịch phụng vụ chung của Giáo hội Công giáo Roma, và quyết định lễ kính nhớ các ngài vào ngày 29 tháng 7 hàng năm.[1]

Xem bản văn phụng vụ cho ngày lễ này, bản dịch của Ủy ban Phụng tự - Hội đồng Giám mục Việt Nam tại đây!

Chuyển ngữ từ: vaticannews.va/fr

[1] Đức Thánh cha Phanxicô thêm lễ các Thánh Marta, Maria và Ladarô vào Lịch Phụng vụ chung của Giáo hội. https://hdgmvietnam.com/chi-tiet/dtc-phanxico-them-le-cac-thanh-marta-maria-va-ladaro-vao-lich-phung-vu-chung-cua-giao-hoi-41416